De invloed van dit werk, nauwelijks te onderschatten, bleef niet beperkt tot de biologie maar strekte zich verder uit tot het domein van o.a. maatschappij, filosofie en religie. Charles Robert Darwin bevindt zich hiermee in het selecte gezelschap van twee andere giganten van de 19e eeuw wiens meningen menig wereldbeeld omver wierpen, met dit verschil dat de ideeën van Freud en Marx gaandeweg steeds meer omstreden zijn geworden, terwijl Darwins theorie van de natuurlijke selectie nog fier als een mensaap overeind staat.
Darwins naam is bijna synoniem voor het begrip ‘evolutie’. Maar tegelijkertijd staat de naam Darwin ook garant voor felle controverses, ideologische tegenstellingen en de productie van meters en meters boeken, pamfletten en artikelen. Waarschijnlijk is er geen andere wetenschapper die zoveel overhoop heeft gehaald en nog altijd haalt, ook nog anderhalve eeuw na publicatie van zijn Origin of Species.
Er zijn weinig mensen die twijfelen aan de waarde van het werk van bijvoorbeeld Copernicus en Galilei, van Watt en Edison en vele andere wetenschappers. Sommige van hun ideeën zijn al lang door tijd en wetenschap ingehaald, maar er zijn geen grote controverses. Bij Darwin ligt dat anders. Behalve dat Darwin een belangrijke bijdrage heeft geleverd aan de ontwikkeling van vooral de geologie en de biologie, grijpt het darwinisme ook aan op andere terreinen: de evolutionaire geneeskunde en psychologie, de sociologie en zelfs de economie en de politiek. Bovendien kent zijn werk ook een filosofische grondslag. Het darwinisme vertelt ons niet alleen waar de planten en dieren vandaan komen, het geeft ook een filosofische basis aan ons wereldbeeld en onze kijk op de oorsprong der dingen, een basis die sterk afwijkt van alle tot dan toe gangbare ideeën.
Links en rechts zie ik echter tal van publicaties verschijnen en een deel bevalt mij helemaal niet. Namelijk de creationisten en hun Intelligent Design. Volgens de creationisten is de aarde maximaal 15.000 jaar oud en waarschijnlijk zelfs jonger. Van miljarden jaren oud willen zij niets weten, want dat past niet in hun kraam. Creationisten geloven in de schepping en een Darwinist doet dat niet.
Ik heb een gloeiende hekel aan creationisten omdat ze zich bespottelijk gedragen. Toch ben ik het in elk geval op één punt gloeiend met ze eens. De bewering dat een dag in hun bijbel net zo lang duurde als een dag nu onderschrijf ik graag. Dagen lijken hoogstens langer door een kortere nacht en net zo goed omgekeerd, maar het blijft een dag van 24 uur. Met dezelfde bewering gaan de creationisten vervolgens plat op de snuit, want God schiep de wereld in zes dagen en de zevende dag lag hij nog zo te hijgen dat hij er maar een rustdag van maakte. Daar scheiden de wegen van de creationist en de Darwinist.
Of ik honderd procent Darwinist ben? Ik geloof (what’s in a name…) niet dat zoiets kan, maar “On the origin of species” werd voor mij wel het uitgangspunt van mijn denken over het reilen en zeilen van de natuur. Ik raakte gefascineerd, probeerde logisch te denken en ik weet nog dat ik lang over Darwins boek heb gedaan. Zéér lang zelfs want het was een Engelstalige versie. Hoe dan ook, noem mij maar Darwinist, zelfs in dit Darwin-feestjaar, nochtans het jaar waarin alles wat in welke god dan ook gelooft, de evolutietheorie onderuit probeert te halen.
God schiep de aarde, de natuur, de hele santeboetiek in zes dagen. Leuk bedacht natuurlijk maar klinkt dat niet een beetje als volstrekte onzin ? Op zich is het wel geen verkeerd verhaal maar welke nuchter denkende mens gelooft dat nu werkelijk?
Wie denkt er dat er een man was die, zonder dat de Gamma of Brico open was, in een razend tempo de ene plantensoort na de andere kon maken , een regiment diersoorten ontwikkelde en om het huzarenstukje af te ronden de mens schiep ? Elk weldenkend mens wéét dat het een grappig verhaal is, maar alleen al het geloof in één man die alles doet, regelt, weet, ontwerpt en produceert, getuigt niet van enige zin voor realiteit. Een man kan trouwens niet multi-tasken , laten we daar géén discussie meer over voeren !
En voor dat soort mensen ben ik redelijk allergisch. Juist in dit Darwinjaar beginnen ze “en masse” te beweren dat God de aarde boetseerde met alles er op en aan en dat Charles Darwin met zijn evolutietheorie naar de maan mag lopen. Ik lees de verhalen van creationisten in kranten, tijdschriften en op het internet en ik verwonder mij over (en bewonder soms ook) hun vasthoudendheid. Het moet een vage angst zijn voor het onbekende dat zo bekend is. Het onbekende na de dood wat gewoon dood is. Wie daar een aardig verhaal van maakt, moet dat zeker doen. Maar wie gelooft dat je naar de hel of de hemel gaat, wie gelooft dat je voor het aangezicht van een god komt te staan als je je laatste adem uitblaast, die heeft het volgens mijn persoonlijke mening verkeerd.
May Darwin bless America :-)
1 opmerking:
amen ... :-)
Kim
Een reactie posten