Paraskevidekatriafobie

Vrijdag de 13e, ik zie er juist niet tegenop. Ik vind het wel zalig dat alles wat er vandaag mis gaat lekker niet aan mij ligt maar gewoon aan de dag.

Zou het echt zo zijn dat er mensen vandaag in bed blijven omdat dit een ongeluksdagje is?
Eigenlijk vind ik bijgeloof best wel iets grappigs hebben. Iedereen, ook ik, krijgt waarschijnlijk van huis uit een portie bijgeloof mee. Mijn moeder was, echt waar, er heilig van overtuigd dat zingen voor het ontbijt je tot huilen zou brengen voor het avondeten.
Zingen doe ik dus ook pas ná het ontbijt, of beter deed ik want ontbijten zit er vaak niet in.

Bestek gekruist leggen mag ook niet. Dat brengt ongeluk. Schoenen op tafel zetten.
Een paraplu binnen openen. Wie zou die rare dingen toch verzonnen hebben?
Gelukkig heb ik geen last van paraskevidekatriafobie, zoals het fobie voor vrijdag de dertiende zo mooi heet. Vrijdag de dertiende wordt als een ongelukkige dag beschouwd, vanwege de combinatie van vrijdag en dertien. Een van de verklaringen is dat vrijdag de dag is waarop Jezus werd gekruisigd, een ongeluksdag dus. Het getal 13 is volgens deze theorie gebaseerd op het aantal aanwezigen tijdens het Laatste Avondmaal, namelijk 13

Iedereen weet ook dat 13 een ongeluksgetal is. Waarvan dat komt, is niet zeker. Het is een oneven getal, een priemgetal zelf, maar oneven getallen werden in de oudheid eerder als positief ervaren. Het komt achter twaalf, dat als een heel harmonisch getal bekendstaat. De toevoeging van één bij twaalf lijkt die harmonie te verstoren.

Er wordt ook wel gesteld dat vrijdag de 13e is afgeleid van een Noorse sage over de kwaadaardige god Loki die als niet-uitgenodigde, dertiende gast, op het feest komt en de aarde in rouw dompelt. In deze sage wordt verteld hoe de geliefde god Balder, met elf kompanen in het Walhalla zit te tafelen, totdat Loki, de god van het kwade, zich als dertiende erbij voegt. Als men hem wil verjagen, ontstaat een handgemeen waarbij Balder door Loki gedood wordt

Het bijgeloof van miljoenen mensen heeft een serieuze invloed op de economie : in het Westen verzuimen opvallend veel mensen hun werk en worden zakelijke transacties vaak uitgesteld.
Veel gebouwen hebben bijvoorbeeld geen 13e verdieping waardoor liften moeten worden aangepast en in bijna geen enkel ziekenhuis zal je een kamer met nummer 13 vinden. IK daarentegen voetbalde jaren met nummer 13, was ook gemakkelijk want, inderdaad het bijgeloof, niemand wou dit nummer dragen.

Maar vanwaar dan de vrijdag..hoor ik jullie vragen ?
In de christelijke wereld wordt verwezen naar de dood van Jezus, maar ook hiervoor zijn er sporen in de Germaanse mythologie. Vrij-dag is Freya's dag, de dag van de godin van de liefde. Volgens een legende beschouwden de eerste christenen haar als een heks en werd zij verbannen naar een berg, waar ze elke vrijdag vergaderde met elf heksen en de duivel (samen dertien dus). Vaak werd dan ook gezegd dat de heksensabbat op een vrijdag valt.

In de Angelsaksische landen was het de gewoonte die dag veroordeelden op te hangen. Voor huwen en reizen was die dag ongeschikt (Churchill zou zich eraan gehouden hebben dan niet te reizen). De zeer bijgelovige Catharina de Medici, die zoveel waarzeggers en astrologen begunstigde, deed helemaal niets op vrijdag, en Napoleon zou zijn staatsgreep één dag hebben uitgesteld, naar 18 Brumaire, omdat 17 Brumaire op een vrijdag viel

Het zou af te raden zijn om op vrijdag de première van een toneelstuk te houden, te verhuizen, een dokter te roepen, een proces te houden, de matras om te draaien of de lakens te verwisselen, de was te doen, de ruiten te wassen, van hemd te veranderen, een breiwerk te beginnen, een kledingstuk voor het eerst te dragen, de haren te knippen of zelfs te kammen.

Vrijdag de dertiende is gewoon een combinatie van de beide vormen van bijgeloof, niet meer en niet minder

Maar niet iedereen denkt er zo over : de Italianen daarentegen blijven niet in bed op vrijdag de 13e, daar zien ze dat helemaal anders; daar is vrijdag de 17e een ongeluksdag. Hier ligt de verklaring ligt in de Romeinse schrijfwijze van zeventien: XVII. Als je deze letters door elkaar gooit, krijg je het woord 'VIXI', en dat is Latijn voor 'ik heb geleefd'. Zeventien is voor de Italianen dus synoniem met de dood. De afkeer van 17 blijkt in Italië uit de kleine details. De Renault 17 heet daar R177. De vliegtuigen van Alitalie hebben geen stoel 17.

Er is natuurlijk ook niet alleen bijgeloof met een negatieve bijklank,bijgeloof kan ook in positieve dingen zitten. Zal ik eens een geheimpje verklappen ? Ook ik had vroeger een vorm van bijgeloof…en ok…lach me maar uit…hier komt het : telkens ik op zondagvoormiddag op weg was om te gaan voetballen had ik één liedje dat ik telkens door mijn autoradioboxen joeg om mezelf ‘scherp’ te krijgen…..”we are the champions” van Queen….echt waar….

Nog een extra tipje : Iedere maand die begint met een zondag heeft een vrijdag de dertiende